नेपाल प्राकृतिक प्रकोपहरूबाट अपरिचित छैन,यहाँ बाढी र पहिरो बारम्बार जाने गर्छ र हरेक वर्ष दु:खद क्षति निम्त्याउँछ। हरेक वर्ष, यी घटनाहरूले मानव जीवन, सामाजिक तथा आर्थिक क्षेत्रमा दीर्घकालीन असर पार्छ । यी घटनाहरूले प्रभावकारी प्रारम्भिक चेतावनी प्रणाली र सक्रिय विपद् न्यूनीकरण रणनीतिहरूको महत्त्वलाई झल्काउँछ।
प्रस्तुत विषयमा जलवायु परिवर्तनको कारण जल तथा मौसम जन्य विषम घटनाहरु जस्तै भारी बर्षा, खडेरी,चर्को गर्मी, ईत्यादी वर्षेनि बढि रेहको र सोबाट हुने जन-धनको क्षतिमा वृद्धि भइरहेको सर्वविधितै छ । त्यस्ता जल तथा मौसम जन्य विपदबाट हुने जन-धनको क्षति न्यूनिकरणको लागि जल तथा मौसम विज्ञान विभागले देशका विभिन्न स्थानहरुमा स्थापना गरिएका जल तथा मौसम मापन केन्द्रहरुको तथ्याङ्क, भू-उपग्रहहरुको तस्विर र जल तथा मौसम मोडलिङहरुको सहायताबाट बाढी तथा मौसम पूर्वानुमान कार्य गर्दै आएको छ । जल तथा मौसम मापन केन्द्रहरुको संजाल विस्तार गर्ने कार्यमा तहाँ स्थानिय सरकारले समेत जल तथा मौसम विज्ञान विभाग संग हातेमालो गर्दै जल तथा मौसम जन्य विपदका घटनाहरुबाट हुने जन-धनको क्षति न्यूनिकरण गर्ने कार्यमा आफ्नो लगानी बढाउनु पर्ने देखिन्छ ।
विज्ञान तथा प्रविधिको तिव्र विकासले वर्तमान समयमा एउटा स्वचालित मौसम मापन केन्द्र (तापक्रम, सापेक्षिक आद्रता तथा वर्षा मापन) को करिब पाँच (४-५) लाख पर्ने देखिन्छ र प्रत्येक स्थानिय सरकारबाट एउटा-दुईवटा जल तथा मौसम मापन केन्द्रहरु स्थापनामा गर्न लगानी गर्न सकियो भने जल तथा मौसम मापन केन्द्रहरु संजाल अपेक्षित रुपमा तिब्र विस्तार हुने देखिन्छ जसबाट निम्नानुसारको फाइदाहरु हुनेछः
१. बाढी तथा मौसम पूर्वानुमानमा विश्वासिलो तथा प्रभावकारी हुन गई जनताहरुलाई प्रत्यक्ष लाभ हुने तथा विपद् जोखिम न्यूनीकरणमा सहयोग पुग्ने ।
२. स्थानीय जनताहरुलाई आफू बस्ने स्थानीय ठाउँको मौसमको अवस्था बारे सूचना दिन सकिने ।
३. स्थापना गरिने मौसम केन्द्रको तथ्याङ्कको विश्लेषणबाट विकास निर्माणका कार्यहरु (road drainage system, मौसम सुहाउँदो निर्माण सामाग्रीको प्रयोग, पुल निर्माण) को डिजाइन/योजना बानाउन टेवा पुग्ने ।
४. कृषि तथा स्वस्थ्य क्षेत्रमा योजनाहरु बनाउँदा मौसम तथ्याङ्क विश्लेषणबाट जलवायु प्रकोप समुत्थान हुने गरि गर्न सकिने ।
अतः तहाँ स्थानिय सरकारको आफ्नो आर्थिक स्रोतको प्रयोग र जल तथा मौसम विज्ञान विभागसंग सहकार्य तथा प्राविधिक सहयोग लिई स्वचालित मौसम मापन केन्द्र स्थापना गर्नु हुन हार्दिक अनुरोध छ ।